دشواری شبکه Bitcoin و hashprice: چگونه بخوانیم، کجا دنبال کنیم و برای درآمد شما چه معنایی دارد
خلاصه
دشواری هر 2016 بلاک، تقریباً هر دو هفته، دوباره محاسبه میشود. میتوانید تعدیل بعدی را پیش از رخدادنش خودتان تخمین بزنید، فقط با میانگین فاصله بلاکهای دوره جاری. فرمول اینطور است: تغییر = 600 / (میانگین فاصله بر حسب ثانیه) - 1.
سپس این دشواری به hashprice میرود، یعنی درآمد به ازای هر واحد توان در روز، و از آنجا به صورتحساب شما میرسد. رابطه معکوس است و یکبهیک نیست: افزایش 5 درصدی دشواری، 5 درصد نه، بلکه 4.76 درصد از درآمد را میکاهد. سود خالص پس از برق شدیدتر از درآمد افت میکند، چون قبض برق همراه با شبکه دوباره محاسبه نمیشود.
برای پیگیری مقدار فعلی و تعدیل مورد انتظار، صفحه پیشبینی دشواری کاربردی است؛ برای محاسبه دوباره با سختافزار خودتان از ماشینحساب سودآوری استفاده کنید.
دشواری شبکه Bitcoin چیست و چرا وجود دارد؟
دشواری عددی است که تعیین میکند پیدا کردن یک بلاک معتبر چقدر سخت است. شبکه آن را طوری تنظیم میکند که بلاکها بهطور میانگین هر 10 دقیقه بیایند، فارغ از اینکه چند دستگاه در حال ماینینگ هستند. اگر hashrate بیشتری وارد شود، بلاکها سریعتر میآیند و تعدیل بعدی دشواری را بالا میبرد تا فاصله را به ده دقیقه برگرداند.
طبق snapshot شبکه در تاریخ 2026-08-14 که در مقایسه استخرهای مرداد استفاده کردیم، دشواری برابر 127,479,855,693,691 بود با hashrate شبکه 933.99 EH/s.
تعدیل هر 2016 بلاک چگونه کار میکند؟
گرهها زمانی را که شبکه صرف تولید 2016 بلاک آخر کرده اندازه میگیرند و آن را با مرجع 20,160 دقیقه (2016 ضربدر 10) مقایسه میکنند. اگر زمان واقعی کمتر از مرجع باشد، دشواری بالا میرود. اگر بیشتر باشد، پایین میآید. مقدار جدید تا پنجره 2016-بلاکی بعدی، یعنی حدود دو هفته، معتبر است. این سازوکار با جزئیات بیشتر در مقاله چرا پاداش هر روز کم میشود شرح داده شده است.
دو محدودیت که اغلب فراموش میشوند:
- در یک تعدیل، دشواری نمیتواند بیش از 4 برابر به بالا یا پایین تغییر کند (یعنی حداکثر +300% و -75%)؛
- تعدیل همیشه دقیقاً در مرز پنجره اتفاق میافتد، نه در یک تاریخ تقویمی. اگر شبکه کند شود، تاریخ عقب میافتد.
چگونه خودمان adjustment بعدی را محاسبه کنیم؟
به دو چیز نیاز دارید: چند بلاک تا الان در پنجره فعلی گذشته و چقدر زمان طول کشیده است.
- شماره بلاک فعلی را بگیرید و باقیمانده تقسیم آن بر 2016 را حساب کنید. این موقعیت شما در پنجره است.
- میانگین فاصله را حساب کنید: زمان از اولین بلاک پنجره تا بلاک فعلی، تقسیم بر تعداد بلاکهای استخراجشده تاکنون.
- در فرمول جایگذاری کنید: تغییر = 600 / میانگین فاصله بر حسب ثانیه - 1.
مثال محاسبه. اگر شبکه با میانگین فاصله 570 ثانیه پیش برود، آنگاه 600 / 570 = 1.0526، یعنی افزایش موردانتظار حدود +5.3%. اگر فاصله 625 ثانیه باشد، آنگاه 600 / 625 = 0.96، کاهش موردانتظار حدود -4%.
هرچه به پایان پنجره نزدیکتر شویم، تخمین دقیقتر میشود. در دویست بلاک اول پراکندگی بسیار زیاد است: ماینینگ یک فرآیند پواسون است و یک زنجیره ده بلاک سریع پشتسرهم چیزی درباره روند نمیگوید. تقریباً از میانه پنجره به بعد، پیشبینی معمولاً در محدوده چند دهم درصد از مقدار نهایی باقی میماند. تخمین زنده بدون هیچ محاسبه دستی در صفحه پیشبینی دشواری نمایش داده میشود.
دشواری چگونه به hashprice تبدیل میشود؟
Hashprice درآمد به ازای هر واحد توان در روز است، معمولاً به دلار برای هر PH/s در روز بیان میشود. این عدد پاداش بلاک، سهم کارمزد تراکنش، قیمت BTC و دشواری شبکه را در یک رقم جمع میکند. تحلیل کامل این معیار و فرمولش در مقاله hashprice در ماینینگ آمده است.
دشواری در مخرج کسر قرار دارد. سهم شما از شبکه برابر است با hashrate شما تقسیم بر کل شبکه. وقتی کل بالا برود، سهم شما کم میشود و hashprice پایین میآید حتی اگر قیمت BTC ثابت بماند. برعکس آن هم صادق است: در تابستان 2026 hashprice تا 29 دلار برای هر PH/s در روز افت کرد و طبق برآوردهای مختلف حدود یکپنجم شبکه با زیان کار میکرد. هیچ استخری روی این تأثیر ندارد، چون مبنای محاسبه برای همه یکسان است.
از اینجا یک قاعده عملی به دست میآید: اگر درآمد BTC پایین بیاید و hashrate کارگر تغییری نکرده باشد، اول باید نه به استخر، بلکه به تاریخ آخرین تعدیل نگاه کرد.
افزایش X درصدی دشواری معادل چند درصد کاهش درآمد است؟
نه دقیقاً همان X. درآمد بهطور معکوس با دشواری متناسب است، پس کاهش برابر است با X / (1 + X). با افزایش 5 درصد، درآمد 4.76% از دست میرود؛ با افزایش 2 درصد، 1.96% از دست میرود.
مبنای جدول زیر از snapshot تاریخ 2026-08-14 گرفته شده: 100 TH/s در استخری با کارمزد 4% روزانه 3.01 دلار پیش از برق میداد که تقریباً معادل 30 دلار برای هر PH/s در روز است.
| تغییر دشواری | تغییر درآمد | 100 TH/s، $/روز | تفاوت |
|---|---|---|---|
| -3% | +3.09% | $3.10 | +$0.09 |
| بدون تغییر | 0% | $3.01 | 0 |
| +1% | -0.99% | $2.98 | -$0.03 |
| +2% | -1.96% | $2.95 | -$0.06 |
| +3.5% | -3.38% | $2.91 | -$0.10 |
| +5% | -4.76% | $2.87 | -$0.14 |
| +7% | -6.54% | $2.81 | -$0.20 |
قیمت BTC اینجا ثابت نگه داشته شده. در واقعیت، قیمت بسیار قویتر از دشواری نوسان میکند و میتواند کل این جدول را در یک روز پاک کند، اما دشواری در بلندمدت به شکلی قابل پیشبینی و عمدتاً در یک جهت حرکت میکند، حال آنکه قیمت اینطور نیست.
افزایش دشواری با سود خالص یک ASIC مشخص چه میکند؟
خیلی بیشتر از آنچه با درآمد میکند. برق با دشواری هماهنگ نمیشود: شبکه رشد میکند، قبض همان میماند، و کل ضربه روی حاشیه سود میافتد.
دستگاه Antminer S21 XP Hyd را از همان محاسبه مرداد در نظر بگیریم: 473 TH/s، 5676 وات، 12 J/TH طبق راهنمای رسمی کاربری Bitmain نسخه V4.0.2. این معادل 136.2 کیلوواتساعت در روز است. با hashprice حدود 30 دلار برای هر PH/s در روز، دستگاه حدود 14.24 دلار ناخالص میدهد.
| تعرفه | برق، $/روز | خالص پیش از تعدیل | خالص پس از +5% |
|---|---|---|---|
| $0.05 | $6.81 | +$7.43 | +$6.75 |
| $0.08 | $10.90 | +$3.34 | +$2.66 |
| $0.12 | $16.35 | -$2.11 | -$2.79 |
درآمد 4.76% از دست رفت، در حالی که سود خالص با تعرفه 0.08 دلار حدود 20% افت کرد. هرچه به نقطه سربهسر نزدیکتر باشید، هر درصد دشواری بیشتر آسیب میزند و زودتر به یک برنامه خاموشی نیاز دارید. سناریوی خودتان را در ماشینحساب سودآوری محاسبه کنید و کارایی مدلها را در رتبهبندی ماینرها مقایسه کنید.
دشواری و hashprice را هر روز کجا دنبال کنیم؟
حداقل مجموعه لازم اینهاست: دشواری فعلی، تخمین تعدیل بعدی، تعداد بلاکهای باقیمانده تا آن، و hashprice به دلار برای هر PH/s در روز. همه اینها در صفحه پیشبینی دشواری قرار دارد؛ در همان صفحه جهت حرکت پنجره فعلی هم دیده میشود.
فرکانس بررسی معقول: هفتهای یک بار حدود میانه پنجره و یک بار دیگر یک روز پیش از تعدیل. بررسی روزانه معنای چندانی ندارد، چون داخل پنجره چیزی جز دقت تخمین تغییر نمیکند.
چگونه دشواری را در یک برنامه چندماهه لحاظ کنیم؟
سودآوری را نه بر اساس hashprice امروز، بلکه با حاشیه اطمینان حساب کنید. اگر تجهیزات را با چشمانداز یکساله میخرید، منطقی است بررسی کنید که آیا با درآمدی بهطور محسوس پایینتر از سطح فعلی هم سودده میمانید.
جهت حرکت از پیش معلوم است: در بیشتر دورههای تعدیل، دشواری بالا میرود، کاهشها نادرترند و معمولاً بعد از خاموششدن ظرفیت رخ میدهند. یعنی همان سختافزار تقریباً بهطور قطع یک سال دیگر روزانه BTC کمتری نسبت به امروز خواهد داد، و برنامهریزی باید از یک سناریوی محافظهکارانه شروع شود، نه از عدد فعلی. سازوکار این افت تدریجی در مقاله چرا پاداش هر روز کم میشود شرح داده شده، و روند واقعی را راحتتر میتوان روی نمودار زنده دید: پیشبینی دشواری.
با این حال تعرفه برق همچنان اهرم اصلی است. اختلاف بین 0.05 و 0.12 دلار برای هر کیلوواتساعت روی S21 XP Hyd روزانه 9.54 دلار است، در حالی که یک تعدیل +5% تنها 68 سنت میگیرد. این پنج درصد دشواری را کنترل نمیکنید، اما قیمت کیلووات را گاهی میتوانید.
سوالات متداول
چگونه بفهمیم تعدیل بعدی دشواری کی میرسد؟
به تعداد بلاکهای باقیمانده در پنجره و میانگین فاصله فعلی نیاز دارید. بلاکهای باقیمانده را بر میانگین فاصله تقسیم کنید و به ساعت تبدیل کنید. با فاصله 570 ثانیه و 300 بلاک باقیمانده، این تقریباً 47.5 ساعت است. یک شمارش معکوس آماده در صفحه پیشبینی دشواری وجود دارد.
پیشبینی adjustment در میانه پنجره چقدر دقیق است؟
در میانه پنجره، تخمین معمولاً از قبل به مقدار نهایی نزدیک است و انحراف اغلب در محدوده چند دهم درصد قرار دارد. در چند صد بلاک اول پراکندگی به دلیل تصادفیبودن یافتن بلاک زیاد است، پس تخمینهای اولیه را بهعنوان جهت بخوانید نه عدد دقیق.
آیا دشواری میتواند کاهش یابد؟
بله. اگر hashrate کل شبکه افت کند، بلاکها کندتر از مرجع 10 دقیقه میآیند و تعدیل منفی میشود. این اتفاق هنگام خاموششدن سایتهای بزرگ، محدودیتهای فصلی انرژی، یا پس از یک افت طولانی hashprice که سختافزار ناکارآمد را از شبکه خارج میکند، رخ میدهد.
چرا درآمد من بیشتر از افزایش دشواری کاهش یافت؟
چون قبض برق شما تغییر نکرده است. افزایش 5 درصدی دشواری 4.76% از درآمد را میگیرد، ولی کل این مقدار قبلاً از حاشیه سود کسر شده است. با تعرفه 0.08 دلار روی S21 XP Hyd، این حدود 20% از سود خالص است. دلایل احتمالی دیگر در مقاله چرا پاداش هر روز کم میشود بررسی شدهاند.
---
POOL BTC یک استخر ماینینگ نیست و hashrate نمیپذیرد. ما شرایط عمومی استخرهای دیگر را مقایسه میکنیم و به اعداد روزانه تبدیل میکنیم. محاسبات این مقاله بر اساس snapshot شبکه در تاریخ 2026-08-14 است و جنبه تقریبی دارد، این توصیه مالی نیست.